Taniec

Taniec– w muzyce forma muzyczna wykorzystywana jako podkład muzyczny do tańca lub samodzielny utwór muzyczny. Może tworzyć całość lub być częścią utworu cyklicznego. Tańce muzyczne, zwłaszcza w swej rytmice oparte są na tańcach.

Do spotykanych w muzyce tańców należą:

1. Allemande – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu allemande (niemieckim). Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum parzyste 4/4 z przedtaktem. Rytm szesnastkowy równomierny, niekiedy z drobnymi modyfikacjami. Tempo powolne, spokojny charakter. Część stała suity barokowej
2. Bolero – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu bolero. Zwykle w formie pieśni. Tempo umiarkowane. Metrum nieparzyste 3/4. Wyraźny rytm uwydatniany przez instrumenty perkusyjne.
3. Bourrée – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu bourrée. Zwykle w formie pieśni. Tempo szybkie. Metrum parzyste 2/4 lub 4/4. Opcjonalnie element suity barokowej lub niezależny utwór.
4. Canaire – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu canaire. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum nieparzyste 3/8, 3/4 lub 6/4, 6/8. Tempo szybkie. Melodia mocno ozdabiana. Opcjonalnie część suity barokowej. Przypomina gigue lecz grane jest raczej staccato podczes gdy gigue legatto.
5. Cancan – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu o nazwie kankan. Zwykle w formie pieśni trzyczęściowej. Metrum parzyste 2/4. Tempo bardzo szybkie. Silne akcentowanie. Zwykle jako część operetki, występuje też jako samodzielny utwór
6. Courante – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu courante. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej lub trzyczęściowej. Metrum nieparzyste 3/4, 3/2, 6/4, 3/8, z przedtaktem. Tempo szybkie, z częstymi zmianami akcentów. Melodia mocno ozdabiana. Część suity barokowej.
7. Czardasz – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu czardasz. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Pierwsza część wolna, druga to taniec właściwy w szybkim tempie. Metrum parzyste 2/4. Rytm synkopowany
8. Gigue – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu gigue. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum nieparzyste 3/8, 6/8, 9/8, 12/8 z przedtaktem. Rytm szesnastkowy. Tempo bardzo szybkie. Melodia mocno ozdabiana trylami. Część suity barokowej.
9. Gawot – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu gawot. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej lub pieśni trzyczęściowej. Część środkowa wyraźnie kontrastująca i zwana musette. Metrum parzyste 4/4 lub 2/2, z przedtaktem. Wyraźnie wyartykułowane frazy dwutaktowe. Tempo powolne, grane z gracją.
10. Kamarinskaja – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu kamarinskaja. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum parzyste 2/4. Tempo szybkie. Przedtakt. Gra energiczna.
11. Kozak – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu kozak. Znana także jako hopak Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum parzyste 2/4. Tempo szybkie. Gra energiczna.
12. Krakowiak – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu krakowiak. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum parzyste 2/4. Rytm synkopowany. Tempo szybkie.
13. Kujawiak – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu kujawiak. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum nieparzyste 3/4. Rytm synkopowany. Znaczne podobieństwa do mazurka. Tempo wolne.
14. Loure – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu loure. Zwykle w formie pieśni. Metrum nieparzyste 3/2 lub 6/4. Rytm synkopowany. Tempo wolne. Opcjonalnie część suity barokowej.
15. Mazurek – muzyczna forma stylizowana oparta na tańcu mazur. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum nieparzyste 3/4. Rytm synkopowy. Silne akcenty na drugą, a niekiedy na trzecią część taktu. Tempo umiarkowanie szybkie.
16. Menuet – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu menuet. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej, a od czasów Mozarta pieśni trzyczęściowej. Część środkowa zwana triem. Metrum nieparzyste 3/4 bez przedtaktu. Tempo umiarkowane. Grany z gracją. Wchodzi w skład sonaty.
17. Musette – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu musette. Zwykle w formie pieśni . Metrum nieparzyste 12/8 lub 6/4. Tempo bardzo wolne. W nastroju sielski. Opcjonalnie część suity barokowej. Często używana jako środkowa, kontrastująca część w gawocie
18. Oberek – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu oberek. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Metrum nieparzyste 3/4 lub 3/8. Rytm synkopowany. Tempo szybkie. Gra energiczna.
19. Passpied – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu passpied. Zwykle w formie pieśni. Metrum nieparzyste 3/8 lub 6/8. Tempo szybkie. Podobny do menueta lecz szybszy. Opcjonalnie część suity barokowej lub samodzielny utwór.
20. Polka – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu polka. Zwykle w formie pieśni. Metrum parzyste 2/4. Tempo szybkie. Gra energiczna.
21. Polonez– taneczna forma muzyczna oparta na polskim tańcu ludowym o tej samej nazwie. Zawsze w metrum 3/4. Polonezy komponowali między innymi J S Bach, Ludwig van Beethoven i Franz Schubert, lecz dopiero Fryderyk Chopin wzniósł polonez na najwyższe poziomy artystyczne.
22. Ragtime – forma muzyczna wywodząca się się z formy tanecznej. Metrum parzyste 4/4, tempo umiarkowane, rytm złożony i kunsztowny, silnie synkopowany. Ragtime do poziomu sztuki wyniósł murzyński pianista Scott Joplin.
23. Rigaudon – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu rigaudon. Zwykle w formie pieśni trzyczęściową z trio jako część środkowa. Metrum parzyste. Opcjonalnie część suity barokowej. Występuje także jako samodzielny utwór
24. Sarabanda – forma muzyczna oparta na tańcu sarabanda. Integralna, najwolniejsza część suity barokowej. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowej. Spotykana w twórczości Bacha i Haydna
25. Tango – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu tango. Zwykle w formie pieśni lub piosenki. W latach dwudziestych XX wieku podniesione z pieśni popularnej do rangi sztuki muzycznej. Metrum parzyste 2/4. Tempo powolne, grane z gracją.
26. Tarantela – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu tarantela. Zwykle w formie pieśni trzyczęściowej. Metrum nieparzyste 6/8. Tempo bardzo szybkie. Występuje jako samodzielny utwór.
27. Walc – muzyczna forma taneczna oparta na tańcu walc. Zwykle w formie pieśni dwuczęściowe lub trzyczęściowe. Tempo różnorodne od wolnego do szybkiego. Metrum nieparzyste 3/4. Wyraźny rytm w akompaniamencie