Boże Ciało
Boże Ciało zwane też Uroczystością Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa to jedno z najpiękniejszych i najbardziej uroczystych świąt w Kościele katolickim. Jest to dzień, w którym wierni czczą Jezusa Chrystusa obecnego w Najświętszym Sakramencie. W tym artykule chcę podzielić się z Wami kilkoma ciekawostkami na temat tego święta, jego historii, znaczenia i tradycji.
Jak uczyniono ten dzień wolnym od pracy?
Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa jest świętem nakazanym, co oznacza, że wierni mają obowiązek uczestniczyć we mszy św. i powstrzymać się od pracy niekoniecznej. W Polsce jest to również święto państwowe, wprowadzone w 1955 roku przez ówczesne władze komunistyczne. Był to gest polityczny, mający na celu zyskanie poparcia społeczeństwa i Kościoła w okresie stalinowskim. Wcześniej Boże Ciało było dniem roboczym, a procesje były zakazane lub ograniczane.
Z czym się łączy i co uświetnia Boże Ciało?
Boże Ciało łączy się z wieloma symbolami i obrzędami, które nadają temu świętu wyjątkowy charakter. Najważniejszym elementem jest oczywiście procesja z Najświętszym Sakramentem, która przechodzi ulicami miast i wsi, zatrzymując się przy czterech ołtarzach symbolizujących cztery ewangelie. Procesja jest okazją do publicznego wyznania wiary i oddania czci Chrystusowi obecnemu w Eucharystii.
Innymi znakami towarzyszącymi Bożemu Ciału są: kwiaty, z których układa się dywany i dekoruje się ołtarze; zioła i trawy, które sypie się na drogę procesji; chorągwie i sztandary reprezentujące parafie, bractwa i stowarzyszenia; stroje ludowe i regionalne; śpiewy i modlitwy.
Boże Ciało - jakie obyczaje i tradycje są z nim związane?
Jest to święto bogate w różnorodne obyczaje i tradycje, które mają swoje źródło w historii i kulturze poszczególnych regionów. Ulicami miast przejdą kwietne korowody, niektóre z nich to:
- Spycimierz – wieś koło Łęczycy słynąca z najstarszej w Polsce procesji Bożego Ciała (od 1453 roku) i unikatowych kwiatowych dywanów o długości ponad 2 km.
- Kraków – miasto, gdzie odbywa się najbardziej reprezentacyjna procesja Bożego Ciała w kraju, prowadzona przez kardynała arcybiskupa metropolitę krakowskiego oraz prezydenta RP lub jego przedstawiciela.
- Gdańsk – miasto, gdzie procesja Bożego Ciała ma charakter ekumeniczny i łączy katolików z protestantami oraz prawosławnymi.
- Poznań – miasto, gdzie procesja Bożego Ciała przechodzi przez most Teatralny ozdobiony kwiatami i flagami narodowymi.
- Łowicz – miasto, gdzie procesja Bożego Ciała jest okazją do zaprezentowania bogatego folkloru łowickiego, w tym strojów ludowych, haftów, koronki klockowej i rzeźby ludowej.
Co uświetnia Boże Ciało na świecie?
Boże Ciało jest świętem obchodzonym w wielu krajach na całym świecie, zwłaszcza w tych o silnej tradycji katolickiej. Niektóre z nich to:
- Włochy – kraj, gdzie Boże Ciało jest obchodzone w niedzielę po uroczystości Trójcy Świętej i nazywane Corpus Domini. W Rzymie procesja Bożego Ciała wychodzi z bazyliki św. Jana na Lateranie i kończy się przy bazylice św. Marii Większej, gdzie papież udziela błogosławieństwa. W Orvieto odbywa się słynna procesja z relikwią korporalu z Bolseny, na którym w 1263 roku miało miejsce cud eucharystyczny.
- Hiszpania – kraj, gdzie Boże Ciało jest jednym z najważniejszych świąt i nazywane El Corpus Christi. W Toledo procesja Bożego Ciała jest uważana za najstarszą i najbardziej okazałą w kraju, a jej uczestnikami są m.in. przedstawiciele wojska, szlachty i rządu. W Walencji procesja Bożego Ciała jest połączona z paradą gigantów i potworów zwanych La Cabalgata del Convite.
- Brazylia – kraj, gdzie Boże Ciało jest świętem państwowym i nazywane Corpus Christi. W Rio de Janeiro procesja Bożego Ciała przechodzi przez słynną plażę Copacabana, a w Ouro Preto przez historyczne centrum miasta ozdobione kwiatowymi dywanami.
- Filipiny – kraj, gdzie Boże Ciało jest obchodzone w czwartek po uroczystości Trójcy Świętej i nazywane Corpus Christi. W Cebu procesja Bożego Ciała jest jedną z największych na świecie i gromadzi ponad milion wiernych.
Czy może są jakieś słynne nagrania poświęcone temu dniu?
Boże Ciało jest świętem, które inspiruje nie tylko wiernych, ale także artystów i twórców. Nie brakuje więc filmów, książek, piosenek czy obrazów poświęconych temu dniu. Niektóre z nich to:
- Film „Boże Ciało” (2019) – polski dramat o młodym chłopaku, który udaje księdza i trafia do małej parafii na prowincji. Film zdobył wiele nagród i nominacji, m.in. do Oscara za najlepszy film nieanglojęzyczny.
- Obraz „Boże Ciało” (1475–1480) – dzieło malarza flamandzkiego Rogiera van der Weydena przedstawiające scenę Ostatniej Wieczerzy z dodanymi postaciami świętych i aniołów.